De smartphone

Het moest er een keer van komen, de smartphone als onderwerp van een fijn stukje proza. De smartphone, misschien wel de meest geschifte uitvinding van de laatste honderd jaar. Een apparaat dat tegenstrijdigheden oproept. Als je het moet geloven wordt het door vijfennegentig procent van de mensen verketterd. Hoe vreemd is het dan te constateren dat die vijfennegentig procent de ganse dag in de weer is met de smartphone. Wat is dat toch voor apparaat zo’n smartphone? Een apparaat dat van de mens, uitzonderingen daargelaten, een mentaal wrak heeft gemaakt. Een mens niet meer in staat zijnde als individu op te treden. Een mens die continu de bevestiging zoekt van een rijk sociaal leven.  Hoe anders is dan toch de ontnuchterende waarheid.

U begrijpt dat ik uiteraard geen smartphone bezit. Ik heb daar talloze redenen voor. De  voornaamste reden is dat ik stuipen krijg bij het idee dat ik continu gebeld of geappt kan worden. Volgens de sociale norm moet je bereikbaar zijn voor je medemens. Als je een echt mensenmens wilt zijn dan moet je op elk moment van het etmaal met een stralende glimlach je zoveelste contact te woord staan of een app sturen. Ik heb zelf niet zoveel met de mens an sich. Tolereren doe ik ze omdat ze me intrigeren door hun stupiditeiten. Ik ben meer een niet – mensenmens en voel niet de sociale druk geaccepteerd te worden in groepen of stromingen. Ik kan u vertellen dat dat veel rust geeft. Ik ben narcistisch van aard en mijn beste vriend ben ik zelf.

Er schiet me een situatie binnen van enkele weken geleden. Ik stond voor een stoplicht te wachten en achter me stond een kerel nogal luid een gesprek te voeren. Gesprek is misschien een te gewichtig woord voor het stieten van de overbodige kreten waar de stakker mee bezig was. Aan zijn manier van praten had ik snel in de gaten dat hij met iemand aan het telefoneren was. De beste man had wat nieuwe voedingssupplementen ontdekt in de vorm van bessen en granen. Als je het moest geloven was hij sindsdien een ander mens, een mens vol energie, positiviteit en met nieuw elan. Mijn trommelvliezen braken zowat van de hoeveelheid decibel die hij produceerde en ik draaide me om en zei er iets van. Zijn gesprek over gezonde voeding deed de verwachting bij me scheppen een fris opgedroogde polderjongen met blozende wangen te zien. Ik keek echter in een smoelwerk dat verried vaker naar de bodem van de fles te staren dan naar de Schijf van Vijf. Met zijn hipsterbaard en gefermenteerde hoofd had dit wandelende cliché meer overeenkomsten met een personage uit een schilderij van Egon Schiele. De knul zat louter onwaarheden te oreren tijdens zijn gesprek en had dit door zijn anonieme manier van communiceren waarschijnlijk niet door. Anoniem, door het feit dat hij niemand in de ogen keek tijdens het praten en dus niet hoefde te reflecteren. Ik vroeg hem zijn volume te matigen omdat ik niet op de onzin zat te wachten die hij zo luid verkondigde. Verbaasd keek hij me aan. Ik denk dat hij oprecht geen idee had waar ik het over had, volkomen afgestompt en vergroeid met de almachtige mobiel.

Enkele maanden geleden werd ik bijkans van mijn fiets gereden door een auto. De auto werd bestuurd door een nogal voloptueuze vrouw. Voloptueus is een chique woord voor wat er achter het stuur zat. De “ vrouw ” zag eruit alsof kilo’s overtollige, dampende reuzel als een oversized dekbed over haar botten was gedrapeerd. Ik had intussen de conclusie getrokken dat ze me niet had gezien omdat ze achter het stuur met haar smartphone in de weer was. Ik meldde haar dat het niet erg verstandig was om tijdens het autorijden op een telefoon te kijken. In plaats van deze wijze levensles te omarmen begon ze bijdehand te doen en me te vragen waar ik me mee bemoeide. Als reactie gaf ik haar de tip mee wat vaker op de fiets te stappen teneinde haar zeven onderkinnen kwijt te raken. Met gierende banden reed Jabba The Hut weg.

Dit zijn zomaar twee willekeurige voorbeelden uit een schier oneindige lijst. Uit deze twee voorbeelden kunnen we enkele kenmerken / omschrijvingen formuleren die van toepassing zijn op de gemiddelde smartphone gebruiker.

-          Verlatingsangst

-          Zelfoverschatting – surrealistisch zelfbeeld

-          Onbreken van empatisch vermogen

-          Egocentrisch gedrag

-          Oppervlakkigheid

-          Behoefte aan erkenning

-          Geen talent voor bezinning

-          Behoefte sociaal geaccepteerd te worden

-          Neurotisch gedrag

-          Asociaal gedrag

Het zou een lijstje  kunnen zijn van een academisch geschoolde psycholoog. Het is echter ontsproten uit mijn eigen brein. Het bezitten van een extreme vorm van mensenkennis zorgt ervoor dat ik iemand binnen een nanoseconde kan lezen en schrijven. Jarenlange intensieve studie brengt een psycholoog niet in de buurt van mijn talent voor psychoanalyse. Mijn hoge sensitiviteit, sterk analyserend en empatisch vermogen en de sterke wil door te dringen tot iedere persoonlijkheid geven mij de tools ieder mens ragfijn op het psychische vlak te fileren.

U heeft inmiddels begrepen dat ik niet zo positief ben over het fenomeen smartphone. Het maakt de mens warrig, gejaagd en  niet geschikt een fatsoenlijk gesprek te voeren. Tevens creëert het een schijnwereld. Middels de smartphone heeft iedereen ook toegang tot gedrochten als Twitter, Facebook, Instagram en weet ik veel wat voor bagger nog meer. De sociale druk om mensen te liken die jou geliked hebben is enorm, terwijl je deze mensen het liefst het graf in wenst. Je verwacht dit soort gedrag bij kinderen en niet bij volwassen mensen. Geen mens is in staat zo’n schijnleven lang vol te houden en op zijn tijd krijgt iedereen zijn of haar tikken thuis. De symptomen uiten zich vooral in de vorm van overdreven vrolijke gezichten die moeten aantonen dat het leven volkomen in balans is. Met een beetje mensenkennis ontwaar je echter achter die glimlach een ruïne van een leven dat gestut wordt door een dagelijkse dosis Prozac. Je vraagt je af hoeveel van hun “ vrienden ” op  Social Media hen een bezoek komen brengen als ze hun laatste levensadem reutelen, veroorzaakt door destructief gedrag omdat ze de druk niet meer aan kunnen. Ik vermoed dat veel “ vrienden “niet op komen dagen.

Gelukkig heb ik hier geen last van. Ik vermoed zelfs dat ik een van de laatste mensen in Nederland ben die nog nooit een app heeft gestuurd. Liever laaf ik me aan hoogwaardige wereldliteratuur met serene muziek op de achtergrond. Over dertig jaar wordt er meelijwekkend teruggekeken naar deze generatie als blijkt dat door aantasting van de hersencellen, veroorzaakt door no-stop blootstelling aan infraroodstralen, een groot gedeelte van de bevolking een luier draagt omdat ze niet onthouden hun broek uit te doen op het toilet. Helaas heeft de comsumptie van goji bessen, zeewier en quinoa dit proces dan niet gestopt.